Artykuł 16.01.2013 3 min. czytania Tekst Jednym z najbardziej kontrowersyjnych projektów aktów prawnych, nad którymi obecnie pracuje Parlament Europejski, jest tzw. dyrektywa PNR. Na jej podstawie w państwach europejskich zacznie działać wspólny system, który będzie zbierał, przechowywał i analizował dane osób podróżujących do i w obrębie Unii Europejskiej. Tymczasem system już powstaje i to bez podstawy prawnej. Dane PNR (Passenger Name Records) to gromadzone przez linie lotnicze informacje o pasażerach. Są to m.in. imię̨, nazwisko, adres e-mail, telefon, trasa podróży, numer karty kredytowej czy informacje o bagażu. Jednak dane PNR mogą̨ zawierać też informacje wrażliwe, np. sugerujące wyznanie (jeśli pasażer zamówił np. posiłek wegetariański) czy relacji osobistych (np. szczegóły rezerwacji hotelowych). W ocenie służb tworzenie profili osób podróżujących samolotami w oparciu o dane PNR ma się przysłużyć walce z terroryzmem i poważną przestępczością. W kwietniu 2012 r. Unia Europejska zawarła ze Stanami Zjednoczonymi umowę o przekazywaniu danych PNR. Parlament Europejski zatwierdził ją mimo kontrowersji i ostrych protestów ze strony organizacji pozarządowych. Do tej pory sama Unia nie stworzyła jednak własnego programu wykorzystywania danych PNR. To właśnie ma się zmienić za sprawą dyrektywy, nad którą obecnie pracuje Parlament Europejski. Przy pomocy danych PNR na masową i niespotykaną wcześniej skalę tworzone będą profile wszystkich osób poruszających się liniami lotniczymi w obrębie Unii Europejskiej. Informacje te mają być przechowywane przez 5 lat. Proponowany przez Komisję Europejską kształt systemu PNR będzie ogromnym wyzwaniem dla ochrony praw podstawowych. Zagrożone jest przede wszystkim nasze prawo do prywatności i możliwość swobodnego poruszania się. Co więcej, nie ma żadnych dowodów na to, że gromadzenie danych PNR w sposób znaczący wpływa na poziom bezpieczeństwa i ułatwia walkę z przestępczością. Pomimo tych kontrowersji system PNR już powstaje i to bez żadnej podstawy prawnej. Komisja Europejska w ostatnich planach finansowych przeznaczyła 50 mln euro do dyspozycji państw członkowskich na tworzenie specjalnych organów o skrótowej nazwie PIU (Passenger Information Units). Ich celem będzie gromadzenie, przetwarzanie i analizowanie danych PNR oraz przekazywanie tych informacji odpowiednim organom ścigania. Pieniądze na te działania będą pochodzić z programu zapobiegania i walki z przestępczością. Nie jest to pierwszy przypadek w UE, gdy poza sztywnymi ramami prawnymi tworzone są systemy służące zwiększaniu nadzoru. Za kolejny przykład może posłużyć niedawno przez nas komentowany program nadzorowania zewnętrznych granic UE EUROSUR. System ten jest już rozwijany od 5 lat i przygotowywany do wdrożenia, tymczasem rozporządzenie go ustanawiające nie zostało jeszcze nawet przyjęte. W tym wypadku Komisja Europejska została oskarżona o stawianie Parlamentu Europejskiego przed faktem dokonanym. Marginalizowanie demokratycznych procesów, zwłaszcza w przypadku narzędzi mających tak duży wpływ na ochronę praw podstawowych, nie licuje z wizerunkiem organizacji, która dostała pokojową nagrodę Nobla. Opracowanie: Jędrzej Niklas Więcej na ten temat: Statewatch: Commission makes €50 million available for the development of "big brother" PNR databases - before legislation has even been agreed Fundacja Panoptykon Autorka Temat prawo antyterroryzm dane osobowe Poprzedni Następny Newsletter Otrzymuj informacje o działalności Fundacji Twoje dane przetwarza Fundacja Panoptykon w celu promowania działalności statutowej, analizy skuteczności podejmowanych działań i ewentualnej personalizacji komunikacji. Możesz zrezygnować z subskrypcji listy i zażądać usunięcia swojego adresu e-mail. Więcej informacji o tym, jak przetwarzamy twoje dane i jakie jeszcze prawa ci przysługują, w Polityce prywatności. Zapisz się Zapisz się Akceptuję Regulamin usługi Leave this field blank Zobacz także Podcast Cyfryzacja ochrony zdrowia a bezpieczeństwo naszych danych. Rozmowa z dr. Marią Liburą W sierpniu tego roku były minister zdrowia Adam Niedzielski ujawnił informacje o recepcie wystawionej przez lekarza, który dzień wcześniej publicznie wskazał na błędy w systemie. 23.11.2023 Dźwięk Artykuł Wybory Prezesa UODO: Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka bez organizacji broniących praw człowieka Wczoraj sejmowa komisja sprawiedliwości i praw człowieka miała zaopiniować kandydaturę Jana Nowaka na urząd Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych (UODO). Wciąż nie wiemy, jak ubiegający się o drugą kadencję prezes zamierza odpowiedzieć na najtrudniejsze wyzwania z zakresu ochrony danych. 24.05.2023 Tekst Artykuł Pogrzebana szansa na ochronę danych w służbach Reforma ochrony danych osobowych to także dyrektywa policyjna, czyli tzw. brzydsza siostra RODO. Podczas gdy firmy i organizacje gorączkowo przygotowują się do wdrożenia nowego rozporządzenia, te organy państwa, które gromadzą dane o obywatelach w niejawny sposób, nierzadko posługując się… 10.05.2018 Tekst