SPOŁECZEŃSTWO NADZOROWANE
POJĘCIAPanoptykon – nazwa więzienia zaprojektowanego przez angielskiego filozofa-utylitarystę Jeremy’ego Benthama. Niezwykłość Panoptyknu polega na tym, że więzienny strażnik z centralnego punktu budowli może stale obserwować wszystkich więźniów, sam nie będąc przy tym nigdy widzianym – celem projektanta było doprowadzenie do sytuacji, w której strażnik nie będzie konieczny, a więźniowie sami będą kontrolować siebie w obawie, że mogą być obserwowani. Idea Benthama odcisnęła wpływ na projektowanie licznych więzień na świecie, jednak mimo kilku prób podejmowanych w XIX wieku, Panoptykon nigdy nie został zbudowany. Koncepcję Ponoptykonu rozwinął Michel Foucault, wyprowadzając ją poza dosłowny obszar wiezienia. Foucault starał się pokazać, że nie musimy budować Panoptykonu, ani nawet być więźniami, by podlegać wszechobecnemu nadzorowi: w nowoczesności Panoptykonem staje się społeczeństwo, a kontroli podlega każdy z nas. Zmieniony ( Poniedziałek, 15 Czerwiec 2009 00:04 ) |
SPOŁECZEŃSTWO NADZOROWANEOkreślenie "społeczeństwo nadzorowane" przyjęło się już dość powszechnie jako definicja stanu "permanentnego i powszechnego nadzoru", jakiemu podlegamy i dobrowolnie się poddajemy. W coraz większym stopniu nasze życie codzienne jest poddawane ciągłemu nadzorowi i kontroli przy użyciu nowoczesnych technologii. Coraz łatwiej przechodzimy też nad tym stanem do porządku dziennego, akceptując gromadzenie i przetwarzanie danych jako niezbędny element "współczesnego modelu życia". Jednak zasady działania społeczeństwa nadzorowanego nie są wcale łatwe do zauważenia i rozszyfrowania. Jeszcze mniej intuicyjne okazuje się identyfikowanie specyficznych zagrożeń związanych z jego funkcjonowaniem. Interesującą perspektywę badawczą i kompleksowy obraz tego, jak daleko już się posunęliśmy w sferze samonadzoru, daje ostatni raport opracowany przez Surveillence Studies Network na zlecenie Komisarza ds. Informacji. Zmieniony ( Poniedziałek, 08 Luty 2010 21:40 ) ZAGROŻENIACzy fakt, że stajemy się społeczeństwem nadzorowanym to problem? Czy coraz głębsza ingerencja różnych podmiotów publicznych i rynkowych w sferę naszej prywatności stwarza więcej zagrożeń niż przynosi korzyści? Lepsze narzędzia - nowi aktorzy - ściślejsza współpraca W szybkim tempie mnożą się bazy danych, tworzone i na potrzeby publiczne i dla celów komercyjnych. Fragmenty informacji o nas są gromadzone przez bardzo różne podmioty – od instytucji finansowych, operatorów sieci telekomunikacyjnych, hipermarkety i drobnych przedsiębiorców po urzędy, policję, straż graniczną czy instytucje ponadnarodowe, takie jak Frontex. Te fragmenty w określonych okolicznościach mogą być (i są) przekazywane do kolejnych baz danych, gdzie na ich podstawie powstają kompletne profile osobowe. Zmieniony ( Niedziela, 14 Czerwiec 2009 23:55 ) |
Korzystaj z RSS